Gündemden Haberler / Ekim

Gündemden Haberler / Ekim

30.10.2021 - Dünyadaki 3000 kömür santrali kapanmalı

TransitionZero tarafından yayımlanan “Coal-26” isimli bir rapora göre, Paris İklim Anlaşması’nın küresel sıcaklık artışını 1.5 derecenin altına düşürmek için dünya çapındaki 3000 kömürle çalışan elektrik santralinin kapanması gerekiyor.

Şu anda dünya genelinde faaliyette olan ve depolama teknolojisi kullanmadan çalışan 2.067.713 megavatın (MW) üzerinde “kömür gücü” var. Bu birimlerin her birinin 314 MW büyüklüğünde olduğu düşünülüyor. Uluslararası Enerji Ajansı’na göre, net sıfır karbon emisyonu hedefine ulaşmak için 2030 yılına kadar bu sayının 1.192.000 MW’a düşmesi gerektiğini ifade ediyor. Bu veriden yola çıkan rapor buna göre her gün yaklaşık olarak bir kömür santralinin kapanması gerektiğini söylüyor. Araştırmanın yazarları çalışmaları ile ilgili, “2030’a kadar yaklaşık 3 bin kömür ünitesinin, yani her gün yaklaşık bir ünitenin kapanması gerektiğini ortaya çıkardık. Bu gerçekleşirse sıcaklık artışını 1,5 derecenin altına düşürme ihtimali güçlenecek” dedi.

Açıklamalara göre bu rapor, dünyanın en çok sera gazı emisyonu oranına sahip olan Çin için de önemli bir çalışma. Uzmanlar bu rapor sayesinde ülkenin yeşil enerji kaynaklarını kullanmada daha istekli olmasını umduklarını belirtti. TransitionZero analisti Matt Grey de açıklamalarında bununla ilgili verdiği demeçte, “Mantıklı sonuçlar elde etmek istiyorsak, çabaların yarısının Çin’den gelmesi gerekecek” dedi. Çin 2005 yılında %70’in üzerinde olan toplam enerji üretim kapasitesindeki kömür payını 2020’de %57’ye düşürmesine rağmen hâlâ kömür enerji tüketiminde üst sıralarda yer alıyor. Gray’e göre ülkenin yeşil enerji kaynaklarını benimseme oranını artırması iklim hedeflerine ulaşılması için hayati önem taşıyor.

Kaynak: https://www.donanimhaber.com/uzmanlar-dunyadaki-3000-komur-santralinin-kapanmasi-gerekiyor--140880

 

25.10.2021 - “Kömürü tarihe gömmek öncelik olarak görülüyor”

Ember’den Küresel Program Lideri Dave Jones ve Elektrik ve İklim Veri Analisti Ufuk Alparslan, Çin, Japonya ve Güney Kore gibi ülkelerin yurtdışı kömür yatırımlarını sonlandıracaklarını duyurmasının, küresel çapta yeni kömür santrali inşa etmeme kararına oldukça yakın olunduğunu ve “COP26’da kömürü tarihe gömmek öncelik olarak görüldüğünü” ifade ediyorlar.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/komuru-tarihe-gommek-oncelik-olarak-goruluyor/

 

25.10.2021 - “COP26, Türkiye’nin yeni kömür santrali inşa etmeyeceğini duyurması için iyi bir fırsat”

Europe Beyond Coal Kampanya Direktörü Kathrin Gutmann, COP26 ve sonrasında, halk sağlığını ve ekonomileri felaketten etkili bir şekilde korumanın başka bir yolu olmaması nedeniyle, yeni kömür projelerini iptal eden daha fazla taahhüt ve yenilenebilir enerjiye yönelik daha fazla çaba beklediklerini ifade ediyor.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/cop26-turkiyenin-yeni-komur-santrali-insa-etmeyecegini-duyurmasi-icin-iyi-bir-firsat/

 

25.10.2021 - Atmosferdeki sera gazı birikimi pandemiye rağmen 2020'de rekor düzeye ulaştı

Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), koronavirüs pandemisine karşın 2020'de atmosferi ısıtan gaz salımının rekor seviyelere ulaştığını açıkladı. Karbondioksit, metan ve azot oksit miktarları, son 10 yıldaki yıllık ortalamadan daha fazla arttı. WMO, bu seviyelerin sıcaklıkları Paris İklim Anlaşması'nda belirlenen amaçların ötesine çıkartacağını söylüyor ve bu durumda daha da ısınan dünyada doğal kaynaklardan gelen karbon salımını artıracağından kaygı duyuluyor.

Koronavirüs salgını döneminde alınan kısıtlama önlemleriyle, CO₂ emisyonları dünya genelinde %5,6 oranında azaldı. Peki, bu azalma atmosferdeki sera gazı birikimlerine neden yansımadı? Bunda birkaç faktör rol oynadı. İnsan faaliyetlerinin yol açtığı emisyonların yaklaşık yarısı ağaçlar, toprak ve okyanuslar tarafından alınıyor. Ancak bunların sera gazlarını özümseme kabiliyeti büyük ölçüde sıcaklıklara, yağmura ve diğer unsurlara bağlı.

Bir diğer sorun da, son 10 yılda karbondioksit salımının sürekli artması. Yani geçen yıl karbon salımı azalmış olsa da, atmosferdeki karbon seviyesinde artış 2011-2020 arasındaki ortalama düzeyden daha fazlaydı. WMO'nun yıllık sera gazı bültenine göre atmosferdeki karbondioksit seviyesi milyonda 2020'de 413,2 partiküle ulaştı ve sanayi devrimi öncesi düzeyin yüzde 149 fazlası oldu.

Kaynak: https://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-59037669

 

22.10.2021 - OECD ülkelerinin çoğunluğu kömür santralleri için ihracat kredilerine son verecek

Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü'nden (OECD) yapılan açıklamada, Türkiye, Avustralya, Kanada, Avrupa Birliği (AB) ülkeleri, Japonya, Kore, Yeni Zelanda, Norveç, İsviçre, İngiltere ve ABD’nin kömürle çalışan termik santrallere ihracat kredisi sağlamayı Ekim ayı sonunda durduracağı belirtildi.

Söz konusu uzlaşmanın yasal açıdan bağlayıcılığı olmayan güven üzerine kurulu bir uzlaşma olduğuna vurgu yapılan açıklamada, uzlaşmanın iklim değişikliğine karşı mücadeleyi desteklemek için COP26 bağlamında kabul edildiği ifade edildi.

Kaynak: https://www.aa.com.tr/tr/cevre/oecd-ulkelerinin-cogunlugu-komur-santralleri-icin-ihracat-kredilerine-son-verecek/2399957

 

21.10.2021 - Kömür beyliğine karşı rençber kadınlar

İklim/çevre krizinin tarım ve tarım emekçileri üstündeki etkisini, termik santrallar ekseninde değerlendirmek amacıyla İklim Haber ekibi “Kömürün Pençesinde Kadın Tarım Emeği” dosyası hazırladı. Türkiye’nin üç farklı bölgesindeki köylerde görüşmeler yapılan dosyada tarih boyunca gıda üretiminin başrolünde kadınların yer aldığı gerçeğini akılda tutarak Muğla-Milas, Çanakkale-Çan ve Bartın-Amasra’da kadınlardan çiftçilerin sorunlarını, çiftçilerden de kadınların sorunları konuşularak haberleştirildi.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/komur-beyligine-karsi-rencber-kadinlar/

 

20.10.2021 - Köylüler kömür madenine karşı bir araya geldi

Antalya'nın Korkuteli ilçesindeki Dereköy Yaylası'nda açılmak istenilen kömür madenine karşı 21 aydır mücadele veren köylüler, mahkeme keşfi öncesinde bir araya geldi. Uzmanlar, Dereköy Yaylası’nda kömür madeni açılırsa su kaynaklarının kirleneceğini ve Korkuteli’ne bağlı köylerde tarım yapmanın zorlaşacağını bildiriyor. Yayladaki su kaynakları Korkuteli’nde bulunan on beş köye tarımsal sulama imkânı sunuyor.

Maden ocağına karşı Dereköylülerin açtığı davada Antalya 3. İdare Mahkemesi; Antalya Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü’nün ‘Çevresel Etki Değerlendirilmesi (ÇED) Gerekli Değildir’ kararına karşı, 30 Ekim 2021’de bilirkişilerin keşif yapmasını istedi.

Kaynak: https://www.sozcu.com.tr/hayatim/yasam-haberleri/koyluler-komur-madenine-karsi-bir-araya-geldi/

 

20.10.2021 - AB: “Enerji krizinin ortasında kömüre dönmek iklim trajedisi olur”

Koronavirüs krizini takiben bu yılki toplu endüstriyel toparlanma, her yerde enerji talebinde ve fiyatlarında bir artışa yol açtı. Avrupa’da, yükselen toptan doğalgaz fiyatları, bölgedeki ülkeleri yüksek kirletici yakıttan vazgeçirmeye çalışırken, daha fazla kuruluşu elektrik üretimi için kömüre geçmeye teşvik etti.

Asya’da, Çin ve Hindistan gibi dev pazarlardan gelen kömür talebi, ekonomilerinin pandemi kaynaklı büyük düşüşlerin ardından yeniden toparlanmasıyla arttı. Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Frans Timmermans Endonezya ziyareti sırasında Reuters’e verdiği röportajda, “Bu krizde geleceği olmayan ve son derece kirletici bir enerji olan kömüre yeniden yatırım yapmaya başlarsak bu bir trajedi olur” dedi. Kömür fiyatları yükselirken yenilenebilir enerji fiyatlarının sürekli olarak ucuz kaldığını belirten Timmermans, “Bu enerji krizi sırasında yapılacak en akıllıca şey, fosil yakıtlara olan bağımlılığınızı mümkün olan en kısa sürede azaltmaktır” diye ekledi.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/ab-enerji-krizinin-ortasinda-komure-donmek-iklim-trajedisi-olur/

 

20.10.2021 - BM'ye göre hükümetler 2030'a kadar vaatlerinin iki katı fosil yakıt üretimi planlıyor

Birleşmiş Milletler (BM), hükümetlerin 2030'a kadarki fosil yakıt üretim planlarının, iklim değişikliğini kontrol altında tutmaya yönelik planlarla uyuşmadığını açıkladı. BM Çevre Programı (UNEP) hükümetlerin 2030'da, küresel ısınmayı 1,5 derece artışla sınırlamak için gereken maksimum miktarın iki katından daha fazla fosil yakıt üretmeyi planladığını duyurdu.

UNEP'e göre 2040'a gelindiğinde hükümetler, 1,5 derecelik ısınma hedefi için gereken miktarın yaklaşık beş katı kömür, üç katı petrol ve iki buçuk katı doğal gaz üretecek. Stockholm Çevre Enstitüsü'nden Ploy Achakulwisut "Araştırmanın sonucu net: Küresel kömür, petrol ve gaz üretimi derhal azaltılmalı" diyor ve ekliyor: "Fakat hükümetlerin planları bu yönde değil."

Kaynak: https://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-58978438

 

19.10.2021 - Birleşik Krallık Bilim Müzesi’ndeki iklim sergisinin sponsoru kömür devi Adani oldu

Birleşik Krallık Bilim Müzesi’nin gerçekleştireceği bir iklim sergisinin sponsorluğunu uluslararası maden şirketi Adani’nin üstlenmesi tepkilere yol açtı. 2023 yılında açılacak Enerji Devrimi galerisi dev ölçekli kömür madeni projeleriyle bilinen Adani’nin Yeşil Enerji Kolu tarafından desteklenecek. Habere göre müze tarafından yapılan açıklamada galerinin “fosil yakıtlara küresel bağımlılığı azaltmak için gereken en son iklim bilimini ve enerji devrimini göstereceği” belirtildi. Bilim Müzesi Grubu Başkanı Dame Mary Archer şunları söyledi: “Bu galeri, dünyanın en acil sorununa gerçekten küresel bir bakış açısı getirecek. Adani Yeşil Enerji’ye önemli finansal destek için çok minnettarız” ifadelerini kullandı. Kampanyacılar ise kararı “şaşırtıcı” ve “pervasız” olarak nitelendirdi.

Bilim Müzesi daha önce de petrol ve doğalgaz devleri Shell, BP ve Equinor ile yaptığı sponsorluk anlaşmaları nedeniyle ağır eleştiriler almıştı. Shell ile yapılan anlaşma, müzenin petrol şirketinin “iyi niyetine veya itibarına zarar vermemesini” taahhüt eden bir madde içeriyordu. Müzenin eski müdürü iklim bilimci Prof. Chris Rapley, tepkilerin ardından 2 Ekim tarihinde danışma kurulundan istifa etti.  

Kaynak: https://yesilgazete.org/birlesik-krallik-bilim-muzesindeki-iklim-sergisinin-sponsoru-komur-devi-adani-oldu/

 

18.10.2021 - COP26: Johnson’ın kömür ve nakit hedefleri tehlikede

COP26 için çok önemli olan bir anlaşmayı hazırlamayı amaçlayan G20 toplantısında istenilen sonuçlar elde edilemedi. Kömür kullanımına son verilmesi, hatta net sıfırın hedeflenmesi konusunda fikir birliği yoktu ve toplantıya aşina olan kişiler, hâlihazırdaki pozisyonların son aylarda bu görüşlerden daha da uzaklaştığını ifade ediyorlar. Liderlerin iklimi konuşmak için son görüşmelerinden bu yana yaşananlar kilit önemde. Gaz krizi, enerji güvenliğinin önemini ortaya koydu. Fosil yakıt sektörü, alternatifler boşluğu doldurmaya hazır olmadan fosil yakıtlardan vazgeçmenin risklerinin ortada olduğunu söylüyor. Çin, madencilere mümkün olduğu kadar çok kömür çıkarmalarını emretti. İngiltere bile daha fazla kömürle çalışan enerji kullanıyor.

COP26 Başkanı Alok Sharma, 197 ülkeyi emisyonları azaltmak ve hedeflerini büyütmeye devam etmeleri için bir anlaşma yapmaya ikna etmeye çalışırken, bir dizi önemli liderin zirveye katılmama ihtimali ile de mücadele etmek zorunda. Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’in zirveye katılması beklenmiyor. Amazon havzasının bir karbon yutağı olarak önemi ve herhangi bir küresel karbon pazarındaki rolü nedeniyle önemli bir oyuncu olan Brezilya Devlet Başkanı Jair Bolsonaro da zirveye katılmayacak. Hindistan Başbakanı Narendra Modi’nin de, dünyanın en büyük üçüncü emisyon yayıcısı ve son zamanlarda anlaşmalara aracılık etme çabalarındaki bir duraklama, henüz zirveye katılıp katılmayacağı doğrulanmadı. ABD Başkanı Joe Biden zirvede olacak, ancak ülkeleri daha iddialı adımlar atmaya ikna etmeye çalışan iklim elçisi John Kerry bile bu hafta beklentileri aşağı çekti.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/cop26-johnsonin-komur-ve-nakit-hedefleri-tehlikede/

 

16.10.2021 - Almanya erkene çekti: 2030’da kömür santrallerinin tamamını kapatıyor

Kömür santrallerinden tamamen kurtulmayı planlayan Almanya 2038 hedefini 2030 yılına çekti. Almanya elektrik enerjisinin büyük bölümünü güneşten ve rüzgardan elde etmeyi planlıyor. Bir sonraki muhtemel koalisyon hükümetini kuracak olan Sosyal Demokratlar, Yeşiller ve Liberaller üzerinde uzlaştıkları anlaşmayı açıkladı. Ortak açıklamada “iklim korumasına ilişkin hedeflere ulaşmak için kömür santralinden hızlandırılmış bir çıkış gerekli. İdeal olarak, bu 2030 yılına kadar gerçekleştirilmeli” denildi.

Kaynak: https://gazetekarinca.com/almanya-erkene-cekti-2030da-komur-santrallerinin-tamamini-kapatiyor/

 

15.10.2021 - Çin kömüre yatırımını artıracak: 2030’da emisyonların zirve yapması planı gözden geçirilecek

Çin, kömürle çalışan daha fazla elektrik santrali inşa etmeyi planlıyor. Aynı zamanda emisyonları azaltmak için zaman çizelgesini yeniden gözden geçireceğini ima eden bir açıklamada bulundu. Bu, İngiltere’nin Glasgow’da gerçekleşecek COP26 iklim zirvesinde kömürün aşamalı olarak kaldırılmasına ilişkin küresel bir anlaşma sağlama hedeflerine önemli bir darbe vurdu.

Çin Başbakanı Li Keqiang, Pekin Ulusal Enerji Komisyonu toplantısının ardından yaptığı açıklamada, fabrikaları ve evleri etkileyen elektrik kesintileri nedeniyle ülkenin birçok bölgesi karanlığa gömüldükten sonra düzenli enerji arzının önemini vurguladı.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/cin-komure-yatirimini-artiracak-2030da-emisyonlarin-zirve-yapmasi-plani-gozden-gecirilecek/

 

14.10.2021 - 10 kişiden 9’u kömür soluyor

Environmental Science and Pollution Research Dergisi’nde yayımlanan “İstanbul’da Covid-19’a Bağlı Ölümlerde Hava Kirliliği ve Sosyoekonomik Düzeyin Etkisi” başlıklı araştırma, kirli havanın Covid-19’dan ölüm riskinin daha da artmasına yol açtığını gösterdi. Sağlık ve Çevre Birliği (HEAL) raporuna göre, Türkiye elektriğinin %56’sını fosil yakıtlardan, %37’sini de kömürden elde ederken uzmanlar, kömüre dayalı elektrik üretiminin yarattığı yoğun hava kirliliğinin halk sağlığı için büyük bir risk oluşturduğunu söylüyor.

HEAL raporuna göre, kömürden en çok etkilenen bölge, “kömür kuşağu” olarak da adlandırılan Zonguldak, Çanakkale, Milas-Muğla arasındaki havza. Çoğu büyük şehirler tüm Akdeniz ve Karadeniz kıyı şeridi de kömürden büyük ölçüde etkileniyor.

Greenpeace’in Hava Kirliliği Algısı Anketi’ne göre 10 kişiden 9’u pencereyi açtığında temiz hava alamadığını ya da kömür kokusu soluduğunu belirtiyor. DSÖ’nün açıkladığı verilere göre, hava kirliliği küresel ölçekte insan sağlığına yönelik en büyük çevresel tehdit olarak görülüyor. Hava kirliliği dünyada her yıl 7 milyon insanın erken ölümüne yol açarken astım, bronşit, solunum yolu gibi akciğer hastalıklarının yanı sıra; kanser, kalp ve damar hastalıklarını da tetikliyor.

Kaynak: https://www.birgun.net/haber/10-kisiden-9-u-komur-soluyor-362020

 

14.10.2021 - Bulgaristan 2040 yılında kömür ocaklarının kapatılması için AB ile müzakereler yürütecek

Hükümetin onayladığı Ulusal Toparlanma ve Kalkınma Planında 2038 veya 2040 yılında olmak üzere kömür santrallerinin kapatılması için iki tarih belirlendi. Başbakan Stefan Yanev bu tarihin teknik analizler bazında kesinlik kazanacağını söyledi. Son beş ayda belge üzerinde yoğun çalışma yapıldı. Plan 46. Halk Meclisindeki temsilcileriyle de görüşüldü.  

Kaynak: https://bnr.bg/tr/post/101541336/bulgaristan-2040-yilinda-komur-ocaklarinin-kapatilmasi-icin-ab-ile-muzakereler-yurutecek

 

12.10.2021 - Yeşil Mutabakat'a uyum için kömürden çıkılmalı

Türkiye'nin Paris Anlaşması'nı onaylaması ve 2053 için net sıfır emisyon hedefi belirlemesiyle iklim politikası somutlaşmaya başlarken, birçok sektörü yakından ilgilendiren yeşil dönüşümün gerçekleştirilmesine yönelik hazırlıklar ivme kazandı.     

Uzmanlar, karbon yoğunluğunun azaltılması için atılması gereken ilk adımın Türkiye'nin 2030'a kadar kömürden çıkışını sağlayacak bir strateji belirlemesi olduğunu ve bunu ömrünü doldurmuş santrallerden başlayarak gerçekleştirmesi gerektiğini belirtiyor. Sürdürülebilir Ekonomi ve Finans Araştırmaları Derneği Kurucu Direktörü Bengisu Özenç, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Türkiye'nin 2053 net sıfır emisyon hedefine ulaşması için sadece yenilenebilir enerji yatırımları yapmasının yeterli olmadığını belirterek, "Öncelikle kömürden çıkışı öngören bir yol haritası gerekiyor ki tutarlı bir yeşil dönüşüm gerçekleştirilebilsin. Türkiye'nin 2030'a kadar kömürden çıkması gerek. Kömür kaynaklı emisyonlar 2030'a kadar azaltmamız gereken emisyon miktarıyla neredeyse başa baş" dedi.

Kaynak: https://www.aa.com.tr/tr/cevre/yesil-mutabakata-uyum-icin-atilmasi-gereken-ilk-adimlar-enerji-sektorunde-yogunlasiyor/2390807

 

10.10.2021 - “Paris Anlaşması kapsamında otuz yıl içerisinde dönüşümü başarabilmek için acilen kömürden çıkılması gerekiyor”

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Paris İklim Anlaşması'nı onayladı. Anlaşma kapsamında kömür üretiminin azaltılması da yer alıyor. Ancak Türkiye'de kömürün hem üretimi hem de tüketimi artıyor.

Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) açıkladığı Eylül ayı enflasyon oranlarında son bir ayda fiyatı en çok artan ürün kömür oldu. TÜİK verilerine göre kömür 1 ayda %33,72 arttı. Anlaşma kapsamında Türkiye'nin hedefi karbondioksit emisyonu artışını 2030'a kadar %21 azaltma, 2053'te ise sıfır emisyona ulaşma. Bu hedefler doğrultusunda Türkiye'nin, petrol, kömür gibi fosil yakıt kullanımının azaltması, yenilenebilir enerjiyi ön plana çıkartması gerektiriyor. İstanbul Politikalar Merkezi Kıdemli Uzmanı Dr. Ümit Şahin'e göre sadece elektrik sektöründe değil ulaşımda, sanayide, binalarda, tarımda, emisyona neden olan tüm sektörlerde bir dönüşüm şart. “Bu otuz yıl içerisinde dönüşümü başarabilmek için hemen başlamak gerekiyor. Hemen başlamak için de en etkili ve en acil olan şey kömürden çıkıştır” diyen Şahin, Türkiye'nin doğaya zarar veren, Kanal İstanbul gibi mega projeleri, büyük otoyolları, büyük havaalanlarını da bir kenara bırakması gerektiğini ifade ediyor.

Dr. Ümit Şahin'e göre kömürün artık enerji politikasında bir yerinin kalmadığı kabulüyle yeni kömür termik santral yatırımlarından tamamen vazgeçilmeli, mevcut santralleri kapatmayı öngören bir kömürden çıkış takvimi belirlenmeli.

Kaynak: https://t24.com.tr/haber/paris-anlasmasi-kapsaminda-otuz-yil-icerisinde-donusumu-basarabilmek-icin-acilen-komurden-cikilmasi-gerekiyor,984570

 

07.10.2021 - Kömürün geleceği kararıyor: Yeni kömür projesi stoku hızla azalıyor

Yeni araştırma, küresel ölçekte yeni kömürlü termik santral proje stokunun hızla azaldığına dikkat çekiyor. Araştırma aynı zamanda, birden fazla yeni kömür santrali planlayan ülke sayısının yalnızca 21 olduğunu ortaya koyuyor. Belirtilen ülkelerin %80’inin, Çin tarafından sunulacak kamu finansmanı arayışı sürüyor. Çin’in deniz aşırı kömür santrallerine sunduğu finansmanı sonlandıracağına dair yaptığı açıklaması, bu santrallerin geleceğini belirsiz hale getiriyor.

Ember, E3G ve Global Energy Monitor düşünce kuruluşları tarafından bugün yayımlanan “No New Coal Factbook” (Yeni Kömür Santralı Yok) çalışması, dünya genelinde kömürlü termik santral inşa etmeyeceğine dair beyanda bulunmayan ülkelerin durumunu ortaya koyuyor. Uluslararası Enerji Ajansı, küresel ısınmayı 1,5 derece ile sınırlandırma hedefine ulaşmak için 2021 yılından sonra yeni kömür santrali yapılmaması gerektiğini belirtiyor.

Günümüzde, proje stokunda birden fazla kömürlü termik santral planı bulunan 21 ülke bulunuyor. Planlama aşamasında en fazla projeye sahip ülkeler arasında Çin, Hindistan, Vietnam, Endonezya, Türkiye ve Bangladeş bulunuyor.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/komurun-gelecegi-karariyor-yeni-komur-projesi-stoku-hizla-azaliyor/

 

07.07.2021 - Paris Anlaşması TBMM’de onaylandı: Sırada kömürden çıkış var

Türkiye, iklim değişikliği ile mücadele amacıyla ülkelerin ortak hareket etmelerini hedefleyen Paris Anlaşması’nı TBMM’ye sunarak onayladı. Görüşmelerin ardından yapılan oylamada 353 milletvekili oy kullandı ve oy birliği ile 353 oy ile “Paris Anlaşması’nın Onaylanmasının Uygun Bulunduğunu Dair Kanun Teklifi” kabul edildi.

Hükümetin yeni iklim politikası dahilinde ilk adım olarak yeni kömür santrali yapılamayacağını taahhüt etmesi önem kazanıyor. 2053 yılında net sıfır emisyona ulaşmak için yeni kömür yatırımlarının yapılmaması gibi bazı önemli kilometre taşlarının bugün belirlenmesi gerekiyor. İklim politikasında yeni bir döneme giren Türkiye’nin, yeni kömürlü santrallerinin inşaatını durdurmayı amaçlayan “Yeni Kömür Santrali Yok Sözleşmesi” gibi girişimlerin izinde “yeni kömür yok” hedefini mutlaka taahhüt etmesi gerekiyor.

Türkiye’nin aynı zamanda kömürden aşamalı çıkış için de bir hedef yıl belirlemesi önem taşıyor. Mevcut kömürlü termik santrallerin, yenilenebilir kaynaklarla ikame edilerek aşamalı olarak emekliye ayrılması, 2053 net sıfır hedefinin gerçekleştirilmesi için olmazsa olmaz. Bugün itibariyle, Avrupa’da 19 ülke kömürden tamamen çıktı ya da tamamen çıkma taahhüdünü duyurdu. İklim politikasında yeni bir döneme giren Türkiye, kömürden çıkışı planlayarak, bu konuda lider ülkeler arasına girebilir.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/paris-anlasmasi-tbmmde-onaylandi-sirada-komurden-cikis-var/

 

05.10.2021 - Zonguldak’ta kömür endüstrisinin şehrin ekonomik ve toplumsal yapısı üzerindeki etkisi

Zonguldak Havzasında, kömür üretimi ve ona bağlı diğer faaliyetlerin 1990’lardan itibaren hızlanan özelleştirmelerle birlikte gerilediği görülüyor. Zonguldak’ın kömürle başlayan endüstriyel faaliyetleri ve buna bağlı gelişen sosyal hayatı bu gelişmelerden büyük oranda etkileniyor. Bölgede istihdam olanaklarının ciddi anlamda azalıyor olması; Türkiye Taşkömürü Kurumu’na bağlı kömür çıkarma faaliyetlerinin özel sektöre devredilmesi ile madencilik gibi emek yoğun bir sektörde, işçilerin çalışan haklarında ve çalışma koşullarında sıkıntılar yaşanması; diğer sektörlerin çeşitlilik göstermemesi nedeniyle insanların çok ciddi riskler altında kaçak ocaklarda çalışmak durumunda kalması, bölgenin sosyo-ekonomik gelişiminde tarihsel bir rol oynamış kömür sektörünün bölge insanı için artık bir gelecek vaat etmediği sonucunu doğuruyor.

Kaynak: https://www.greenpeace.org/turkey/raporlar/zonguldakta-komur-endustrisinin-sehrin-ekonomik-ve-toplumsal-yapisi-uzerindeki-etkisi/

 

02.10.2021 - Norveç, Kuzey Kutbu'ndaki son kömür madenini kapatma kararı aldı

Norveç, 2023 yılında Svalbard adasında kalan son kömür madenini kapatma kararı aldı. Yerel yetkililer, 7'nci Maden olarak bilinen Longyearbyen kasabasındaki tesisin lisansının uzatılmayacağını duyurdu. Tesisi işleten maden şirketi de faaliyetlerini Eylül 2023'te sonlandıracağını açıkladı.

Norveçli şirketten yapılan açıklamada, “7'inci maden yerel bir enerji santralinin kömür tedarikini karşılıyordu. Kontratta sona gelindi, dolayısıyla madeni işletmek için bir neden kalmadı” denildi. Norveç'in kararıyla Kuzey Kutbu'ndaki kömür madenciliğin sonuna doğru bir adım atılmış olsa da Rus şirketler bölgedeki varlığını sürdürüyor.

Kaynak: https://tr.euronews.com/2021/10/02/norvec-kuzey-kutbu-ndaki-son-komur-madenini-kapatma-karar-ald

Gündemden Haberler / Eylül

Gündemden Haberler / Eylül

30.09.2021 - 600’den fazla şirket, G20 ülkelerini emisyonları azaltma ve kömürden çıkışa çağırıyor

Dünyanın en büyüklerinin de aralarında bulunduğu yüzlerce şirket, G20 ülkelerini ulusal iklim hedeflerini güçlendirmek üzere birlikte karar vermeye çağırdı. Birleş Milletler’in (BM) kısa süre önce “insanlık için kırmızı alarm” vermesi üzerine, gelirleri toplam 2,5 trilyon doları geçen ve dünya genelinde 8,5 milyon kişiyi istihdam eden birçok işletme, G20 liderlerine açık mektup yazdı.

Söz konusu şirketler, dünyanın en büyük ekonomilerini, gelişmekte olan ülkeler için yılda 100 milyar dolarlık iklim fonu oluşturma taahhüdünü yerine getirmeye, 2025 yılına kadar fosil yakıtlara verilen sübvansiyonları sonlandırmaya ve karbon fiyatlandırmasını başlatmaya çağırdı.

Kasım ayında yapılacak COP26 iklim görüşmelerinin başlamasından bir ay önce yayımlanan mektubun imzacıları; “İşletmelerimiz iklim eyleminin faydalarını kabul ediyor. Bugün alınacak doğru politika kararları, G20 genelinde yatırımların artmasını ve iklim krizine çözüm getirmeye yarayacak iş kararlarını teşvik etmeyi sağlayacaktır” dedi.

Mektup, hükümetlerin iklim için eyleme geçmesi yönünde giderek büyüyen kamuoyu baskısı ve 46 trilyon dolarlık varlığa sahip 587 yatırımcının iklim hedeflerini büyütme çağrısıyla eş zamanlı olarak yayımlandı.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/600den-fazla-sirket-g20yi-emisyonlari-azaltma-ve-komurden-cikisa-cagiriyor/

 

30.09.2021 - Çin’in kömür kararı, 130 milyar dolarlık bütçeyi temiz enerji yatırımlarına yönlendirebilir

Küresel Enerji Takipçisi (Global Energy Monitor, GEM) tarafından güncellenen ve dünya genelinde kömür santrallerine ve madenlere sağlanan kamu finansmanını takip etmek üzere geliştirilen Küresel Kömür Kamu Finansmanı Takipçisi, Çin’in denizaşırı kömür finansmanını sonlandırma taahhüdünden, toplamda 42.220 MW kurulu güçteki 44 kömür santralinin etkileneceğini gösteriyor. Bu durum, kullanım ömrü boyunca toplamda 130 milyar dolar tasarruf sağlamanın yanı sıra, küresel ölçekte kömür talebindeki yıllık artışta 30 milyon ton daralma anlamına geliyor. Santrallerin toplam kullanım ömrü hesaba katıldığında kömür talebindeki azalma 1.100 milyon tona denk geliyor.

GEM’in yeni güncellenen kömür kamu finansmanı haritası, Çin yönetiminin yurtdışında yeni kömür santralleri inşa etmeyi durdurma taahhüdünün, bu ülkelerde planlanan kömür santrallerinin geleceğine yönelik riskleri ortaya koyuyor.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/cinin-komur-karari-130-milyar-dolarlik-bir-butceyi-yenilenebilirlere-yonlendirebilir/

30.09.2021- Kara Rapor 2021: Hava Kirliliği ve Sağlık Etkileri

TEMA Vakfı’nın bileşenleri arasında yer aldığı Temiz Hava Hakkı Platformu’nun hazırladığı “Kara Rapor 2021: Hava Kirliliği ve Sağlık Etkileri” çalışması yayınlandı. Bu yıl dördüncüsü yayınlanan raporda, Türkiye’nin bazı illerinde yıllardır çözülemeyen ciddi hava kirliliği sorunları yaşandığı ortaya konuldu.

Temiz Hava Hakkı Platformu’nun yayınladığı Kara Rapor 2021’e göre, 2020 yılında Türkiye’deki illerin yarısında, yani 42 şehirde kanserojen madde olan ince partikül (PM2.5) seviyesi yeterli düzeyde ölçülmedi. Rapora göre, 2020 yılında Türkiye’de sadece 2 ilde (Bitlis ve Hakkari) Dünya Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) önerdiği kılavuz değerlerin altında temiz hava solundu. Üstelik bu kılavuz değerler DSÖ tarafından hava kirliliğinin güvenli limiti olmadığı için Eylül ayında %75 oranında aşağıya çekildi. 2020 yılında yeterli veri alınabilen 72 ilin partikül madde değerleri (PM10) incelendiğinde 45 ilde hava kirliliğinin ulusal sınır değerleri dahi aştığı açıklandı. Raporda, orman yangınları nedeniyle havaya iklim değişikliğine de sebep olan siyah karbon kirleticisi salındığı belirtildi. Kirli havanın COVID-19 virüsünün vücuda girişini kolaylaştırdığı belirtilen raporda, hava kirliliğinin genlere de etki ederek yetişkinlerde majör depresyonu ve yaşlanmayı tetiklediği vurgulandı.

Kaynak: http://www.temizhavahakki.com/kararapor2021/

 

29.09.2021- Romanya en geç 2032’de kömürden çıkıyor

Romanya hükümeti, Ulusal Dayanıklılık ve İyileşme Planı’na göre 2032 yılına kadar kömür ve linyit kullanımını aşamalı olarak bırakacak. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen tarafından imzalanan plan, 2025 yılına kadar Romanya’nın kömür kapasitesinin dörtte üçten fazla azalmasını sağlayacak.

BM Paris Anlaşması’na göre, OECD ve AB üyesi ülkeler 2030 yılına kadar mevcut kömür kullanımını sıfırlaması gerekiyor. Buna göre Romanya’nın kömürden çıkış yılı olarak belirlediği 2032 yılı ise Paris Anlaşması ile uyumlu gözükmüyor. Ancak onaylanan plan çerçevesinde bu hedefe ulaşması mümkün olabilir.

Kömürün Ötesinde Avrupa (Europe Beyond Coal) Kampanya Direktörü Kathrin Gutmann, Romanya’nın, Avrupa’da kömürden çıkacağını açıklayan 19. ülke olduğunu hatırlatarak “Portekiz ve Yunanistan gibi ülkelerin deneyimlerinin bize gösterdiği şu ki, kömürden çıkış taahhüdü verildikten sonra çıkış fiili olarak öngörülenden daha hızlı gelişiyor” dedi.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/romanya-en-gec-2032de-komurden-cikiyor/

 

29.09.2021- Yeni Araştırma: Kömür kullanımının artırılması büyük kentlere 877 milyar dolara mâl olacak

Kentler İklim Liderliği Grubu’nun (Cities Climate Leadership Group - C40) en yeni raporu, “Kömürsüz şehirler: Temiz bir enerji devrimi için sağlık ve ekonomik nedenler”, işletmedeki kömürlü termik santrallerin, emekliye ayırmak için planlananların ve hava kirliliğinden etkilenen 61 C40 kentinde planlanan yeni santrallerin kümülatif etkisini modelliyor. Bu santraller, dünyadaki toplam kömür santrali kapasitesinin %68’ini temsil ediyor.

Enerji ve Temiz Hava Araştırmaları Merkezi, Vivid Economics ve Maryland Üniversitesi Küresel Sürdürülebilirlik Merkezi’nin desteğiyle hazırlanan çalışma, temiz ve yenilenebilir enerjiye tam geçiş ile birlikte kömürün hızlı bir şekilde kullanımdan kaldırılmasının Paris Anlaşması’nın hedeflerine ulaşmak ve küresel iklim felaketinden kaçınmak için gerekli olduğunu vurguluyor. Rapor, küresel enerji dönüşümünün aynı zamanda yüz binlerce hayat kurtarmak ve 10 yıl içinde dünya çapında 6,4 milyona varan istihdam yaratmak için muazzam bir fırsatı temsil ettiğinin altını çiziyor.

C40 Yönetim Kurulu Başkanı ve BM İklim Değişikliği Özel Temsilcisi Michael R. Bloomberg, “Veriler açık: İklim değişikliğini engellemek, ekonomiyi büyütmek, halk sağlığını korumak ve hayat kurtarmak için kömürün tamamını aşamalı olarak - mümkün olduğunca çabuk bir şekilde - terk etmeliyiz. Bloomberg Philanthropies yıllardır kömürle mücadeleye öncülük ediyor ve daha da fazla ulusal ve yerel liderin katılmasına ihtiyacımız var. Dünya, COP26’da iklim değişikliğini masaya yatırırken, kömürün aşamalı olarak kaldırılması ve temiz enerjiye adil bir geçişin başlatılması birinci öncelik olmalı” dedi.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/yeni-arastirma-komur-kullaniminin-artirilmasi-buyuk-kentlere-877-milyar-dolara-mal-olacak/

 

28.09.2021 - Çin’in yurtdışında yeni kömür yatırımı yapmama kararı Hunutlu’yu da kapsamalı

Doğu Akdeniz Çevre Platformu; Çin’in, işletmeye 2022 yılında alınması planlanan Hunutlu Termik Santrali’ni yurtdışında yeni kömür yatırımı yapmama kararı kapsamına alarak, santrale yönelik tüm desteklerini ivedilikle durdurmasını talep ediyor.

BM Genel Kurul Toplantısı’nın ilk gününde Türkiye, Paris Anlaşması’nı onaylayacağını duyururken Çin, iklim değişikliği hedeflerine ulaşma yolunda ülke dışında yeni kömür santrali inşa etmeyeceğini açıkladı. Bu gelişmeler ışığında Türkiye, enerji politikasından yeni kömürü çıkaracak şekilde revize etme ve kömürden çıkış için planlarını yaparken, Çin’in ithal kömür ile çalıştıracağı Hunutlu Termik Santrali yatırımını gözden geçirmesi gerekiyor.

Projenin başından itibaren 20’den fazla sivil toplum örgütü, santralin insan sağlığına, biyolojik çeşitliliğe, tarıma ve iklime yapacağı olumsuz etkilerini hem Türkiye’deki hem de Çin’deki yetkililere ulaştırdı. Ancak, gerek ulusal çevre mevzuatına gerekse Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelere aykırı bir süreç işletilerek inşaat başlatıldı.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/cinin-yurtdisinda-yeni-komur-yatirimi-yapmama-karari-hunutluyu-da-kapsamali/

 

28.09.2021- Türkiye’de yenilenebilir enerjiyle elektrik üretmek ithal kömür santrallerine göre daha ucuz

Ember tarafından hazırlanan analiz, küresel ölçekte her geçen yıl daha rekabetçi hale gelen güneş ve rüzgâr enerjisinin, Türkiye’de de elektrik üretim maliyetlerinde önemli bir etkiye sahip olduğunu gösteriyor. 5 yıl öncesi ile kıyaslandığında, Türkiye’de yeni rüzgâr enerjisi santrali kurulumu maliyeti %32, yeni güneş enerjisi santrali kurulumu maliyeti ise %50 oranında azaldı. Rüzgâr ve güneş enerjisindeki bu eğilimin önümüzdeki yıllarda da devam etmesi bekleniyor.

Rüzgâr ve güneş enerjisi santrallerinin maliyetleri hızla düşerken, kömür fiyatları da tüm dünyada ciddi bir ivmeyle artıyor. Küresel çapta son 10 yılın en yüksek seviyesine ulaşan kömür fiyatı, sadece 2021’in Mayıs-Eylül’ünü kapsayan 4 aylık dönemde ikiye katlandı.

Ember’in Türkiye’deki elektrik üretimine dair sunduğu analiz, yeni kurulacak güneş ve rüzgâr santrallerinden elektrik üretme maliyetinin, ithal kömürle çalışan hâlihazırda işletmedeki termik santrallerdeki üretim maliyetlerinden çok daha düşük olduğunu ortaya koyuyor. Türkiye’de yeni bir rüzgâr ve güneş santrali ile elde edilecek elektriğin maliyeti sırasıyla 40,8 USD/MWh ve 51,9 USD/MWh iken, ithal kömürle çalışan mevcut termik santraller için ortalama maliyet 73 USD/MWh’a ulaşıyor. Bu durum, yeni yapılacak rüzgâr ve güneş santralleri ile elektrik üretmenin, mevcut ithal kömür santralleri ile üretmekten çok daha ucuz olduğunu gözler önüne seriyor.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/turkiyede-yenilenebilirlerle-elektrik-uretmek-ithal-komur-santrallarina-gore-daha-ucuz/

 

27.09.2021 - Bank Of China yurtdışı kömür finansmanını sonlandırıyor

Çin’in 5 büyük bankasından biri olan Bank of China, yaptığı bir açıklamada, bu yılın dördüncü çeyreğinden itibaren Hong Kong, Makao ve Tayvan da dahil olmak üzere Çin dışında yeni kömür madenciliği ve kömür santrali projelerine finansman sağlamayacağını belirtti. Devlet tarafından işletilen kredi kuruluşunun, hâlihazırda imzalanmış projeleri hariç tutan duyurusu, Devlet Başkanı Xi Jinping’in Çin’in yurtdışında yeni kömür yakıtlı enerji projeleri inşa etmeyeceğine dair verdiği sözün ardından geldi.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/bank-of-china-yurtdisi-komur-finansmanini-sonlandiriyor/

 

24.09.2021 - Hükümetlerden kritik adım: “Yeni Kömür Santrali Yok Sözleşmesi” duyuruldu

Sri Lanka, Şili, Danimarka, Fransa, Almanya, Karadağ ve Birleşik Krallık’ın da aralarında bulunduğu bir grup hükümet, 1,5 derece hedefini ulaşılabilir kılmak için, BM İklim Zirvesi COP26 öncesi tüm ülkeleri yeni kömürlü santrallerinin inşaatını durdurma taahhüdü vermeye teşvik etmeyi amaçlayan “Yeni Kömür Santrali Yok Sözleşmesi”ni duyurdu.

BM Yüksek Düzeyli Enerji Diyaloğu toplantısında bir Enerji Sözleşmesi şeklinde yapılan duyuru, imzacıların yeni kömürlü santral inşaatını sona erdirmek ve iklim değişikliği ile hava kirliliği üzerindeki olumsuz etkilerini kabul ederek diğer ülkelere örnek olmak için kararlı adımlar atma taahhüdünü işaret ediyor. Enerji Sözleşmeleri yaşayan belgeler olarak kabul ediliyor ve diğer ülkeler de katılmaya teşvik ediliyor. Grup, mümkün olan en kısa sürede en fazla sayıda yeni imza sahibi toplamayı hedefliyor.

İlk kez, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler birlikte, yeni kömürlü termik santral üretimini sona erdirmek amacıyla küresel çabalara ivme kazandırmak için bir araya geldi. Bu yeni girişim, imzacıların 2021’in sonuna kadar, kömürlü termik santral projelerinin yeni inşaatlarına izin vermeyi derhal durdurmalarını ve sona erdirmelerini gerektiriyor. Bu ülkeler, diğer tüm hükümetleri bu adımları atmaya ve BM İklim Zirvesi COP26’nın “kömür enerjisini tarihe gömme” şeklindeki iddialı hedefine ulaşılmasına yardımcı olmak için zirve öncesinde Sözleşme’ye katılmaya çağırıyor.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/hukumetlerden-kritik-adim-yeni-komur-santrali-yok-sozlesmesi-duyuruldu/

 

23.09.2021- Çin’den önemli iklim taahhütleri

Çin lideri Xi Jinping, BM Genel Kurulu’ndaki konuşmasında iklim değişikliğiyle mücadele taahhütlerini güçlendirmek için Çin’in yurtdışında yeni kömür yakıtlı enerji projeleri inşa etmeyeceğini söyledi. Jinping herhangi bir ayrıntı vermedi, ancak politikanın nasıl uygulandığına bağlı olarak, gelişmekte olan ülkelerdeki kömür santrallerinin finansmanı önemli ölçüde sınırlanabilir.

Xi, yıllık BM toplantısında önceden kaydedilmiş video konuşmasında, “Çin, yeşil ve düşük karbonlu enerjinin geliştirilmesinde diğer gelişmekte olan ülkelere desteği artıracak ve yurtdışında yeni kömür yakıtlı enerji projeleri inşa etmeyecek” dedi.

COP26 Başkanı Alok Sharma ise Twitter’da yaptığı paylaşımında, “Kömür enerjisinin sonunun geldiği açıkça ortada. Başkan Xi’nin yurtdışında yeni kömür projeleri inşa etmeyi bırakma taahhüdünü memnuniyetle karşılıyorum” dedi.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/abd-ve-cinden-onemli-iklim-taahhutleri/

 

21.09.2021 - Türkiye’nin kapasite fazlası kömür santrallarının maliyeti yılda 162 milyon euro’yu buluyor

Enerji ve Temiz Hava Araştırmaları Merkezi, bölgenin en yüksek kömür tüketimi ve üretiminden sorumlu 9 Avrupa ülkesinde; Almanya, Bulgaristan, Çekya, Hollanda, İspanya, İtalya, Polonya, Romanya ve Türkiye’de fosil yakıt kapasitesindeki arz fazlası miktarını hesapladı. Kapasite fazlası rapor serisinin ilki olan bu yeni raporda, hesaplanan 48,8 GW, 2019 yılında AB’nin toplam kurulu fosil yakıt kapasitesinin %17’sine ve Almanya’nın faaliyette olan toplam kömür filosundan daha fazlasına denk geliyor.

Santrallerin derhal emekli edilmeleri, ihtiyaç duyulmayan ve yeterince kullanılmayan tesislerde sabit işletme ve bakım maliyetlerini karşılamak zorunda kalmamanın bir sonucu olarak, her yıl 1,9 milyar euro tasarruf anlamına geliyor. Rapor ayrıca, fazla fosil yakıt kapasitesinin %77’sinin kömürden geldiğini tespit ediyor.

Rapor, Türkiye ile ilgili olarak, kömürlü termik santrallerin sabit işletme ve bakım giderlerinin AB ortalamasının üstünde olduğuna dikkat çekiyor; bunun nedeni olarak da ortalama 46.190 euro/MW’lık yüksek bakım maliyetlerine sahip eski ve büyük bir linyit santralleri filosuna sahip olması gösteriliyor.

Çalışmada, Türkiye’deki fosil yakıt kapasitesindeki arz fazlasının yıllık yaklaşık 162 milyon euro tutarında maliyete sebep olduğu ortaya konuluyor. Raporun yazarları, Türkiye’deki mevcut kömürlü termik santrallerin yaklaşık %18’inin elektrik üretiminde pik talebi karşılamak için gerekli olmadığını ve bu santrallerin emekliye ayrılması halinde yıllık yaklaşık 155 milyon euro tasarruf sağlanabileceğini belirtiyor.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/turkiyenin-kapasite-fazlasi-komur-santrallarinin-maliyeti-yilda-162-milyon-euroyu-buluyor/

 

22.09.2021 - Zonguldak için kömürsüz bir hayat mümkün!

Zonguldak’ta adil dönüşüm kampanyası başlatan Greenpeace Akdeniz, kömüre mahkûm edilen şehir için başka bir hayatın mümkün olduğunu ifade ediyor. Projeyle Zonguldak’ın iklim ve çevre dostu ekonomik potansiyelinin ve istihdamının geliştirilmesi, doğal ve tarihi güzelliklerinin tekrar ortaya çıkarılması, bölge turizminin canlandırılması, şehrin doğa, kültür ve sanatseverler için buluşma noktası haline getirilmesi hedefleniyor.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/zonguldak-icin-komursuz-bir-hayat-mumkun/

 

23.09.2021 - İklim dostu politikalara geçilmeli; kömür bırakılmalı

Sivil toplum kuruluşlarına göre Türkiye’nin Paris Anlaşması’nın onaylanacağını belirtmesi, Türkiye’nin iklim politikaları doğrultusunda fosil yakıtlardan çıkabileceği umudunu veriyor. AB üyesi toplam 18 ülke bugün itibarıyla kömürden tamamen çıktı ya da 2021 yılına kadar tamamen çıkma taahhüdünü duyurdu. Türkiye de kömürden çıkışı planlayarak, bu konuda lider ülkeler arasına girebilir.

TEMA Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Deniz Ataç, “Türkiye’nin Paris İklim Anlaşması’nı onaylanması çok önemli bir gelişme olarak değerlendiriyoruz. TEMA Vakfı olarak uzun zamandır anlaşmanın onaylanmasını ve taahhütlerin yerine getirilmesini talep ediyor ve gelişmeleri yakından izliyorduk. Elbette ki anlaşmanın imzalanması tek başına yeterli olmasa dahi gerçekçi hedeflerle sorumluluk alınması iklim değişikliğini durdurmak için çok önemli ve acildir. Türkiye’nin başta enerji olmak üzere madencilik ve ilgili tüm konularda iklim dostu politikalara hızla geçmesini bekliyoruz. İlk atılacak adımlardan biri iklim değişikliğinin en önemli nedenlerinden biri olan kömür madenciliği ve kömürlü termik santral yatırımlarından vazgeçilmesi olmalıdır’’ diyor.

Kaynak: https://ekoiq.com/2021/09/23/iklim-dostu-politikalara-gecilmeli-komur-birakilmali/

 

14.09.2021 - Yeni Çalışma: Paris Anlaşması’yla beraber çoğu kömürlü termik santral projesinin üstü çizildi

Yeni kömür projelerinin çöküşüne dair yeni bir rapor yayımlayan E3G’ye göre, Paris Anlaşması’nın 2015’te müzakere edilmesinden bu yana, planlanan kömürlü termik santral kapasitesinde görülen %76’lık azalma, yeni kömürlü santral inşaatlarının sonunun geldiğini gösteriyor. Bu durumda, 42 ülke, inşaat öncesi planlama aşamasında herhangi bir projesi kalmadığı için “yeni kömür yok” taahhüdünü vermeye hazır hale geliyor ve 2015’ten bu yana bu taahhüdü veren 41 ülkeye katılıyor. Bu ülkeler, BM Genel Sekreteri Guterres’in “2021’e kadar yeni kömür yok” çağrısına birlikte yanıt verebilirler.

Rapor, sadece altı ülkenin harekete geçmesiyle dünya genelinde planlanan proje stokunun %82’sinin ortadan kaldırılabileceğini tespit ediyor. Küresel ölçekte, yapımı planlanan kömürlü santrallerin %55’i sadece Çin’de, onu Hindistan, Vietnam, Endonezya, Türkiye ve Bangladeş izliyor. Geri kalan projeler 31 ülke arasında daha düşük yoğunlukla paylaşılırken, 16 ülke kömürsüz bir geleceğe erişmekten sadece bir proje uzakta. Bu ülkeler, yeni kömür yakıtlı enerji üretimi arayışlarını sona erdirmek için küresel eğilimi ve bölgedeki emsallerini takip edebilir.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/yeni-calisma-paris-anlasmasiyla-beraber-cogu-komurlu-termik-santral-projesinin-ustu-cizildi/

 

13.09.2021 - Avustralya BM çağrısına rağmen kömür planları yapıyor

Avustralya’nın Kaynaklar Bakanı Keith Pitt, BM elçisinin fosil yakıtı aşamalı olarak bırakmaları çağrısında bulunmasının ardından, artan küresel talep göz önünde bulundurulduğunda kömürün Avustralya’nın ekonomisine 2030’dan sonra da önemli bir katkı sağlayacağını söyledi.

BM İklim Değişikliği Özel Danışmanı Selwin Hart, Avustralya’nın başkenti Canberra’da yaptığı konuşmada, “Kömürden çıkmak için daha büyük çabalar gösterilmezse iklim değişikliği, Avustralya’nın ekonomisine önemle ölçüde zarar verecek” dedi. Avustralya’nın kömür enerjisine aşırı bağımlılığı, ülkeyi dünyanın kişi başına en çok karbon salan ülkelerinden biri haline getiriyor. Ancak muhafazakâr hükümet, emisyonlara karşı sert değişimlerin istihdam kayıplarına mâl olacağını söyleyerek kararlı bir şekilde fosil yakıt endüstrilerine arka çıktı.

Kaynaklar Bakanı Keith Pitt, yaptığı açıklamada, Avustralya’nın son ihracat rakamlarının kömürün yaklaşan bitişinin abartıldığını ve geleceğinin 2030’un çok ötesinde güvence altında olduğunu gösterdiğini söyledi.

Kaynak: https://ekoiq.com/2021/09/13/avustralya-bm-cagrisina-ragmen-komur-planlari-yapiyor/

 

10.09.2021 - Yeni Rapor: 1.5 Derece hedefi için fosil yakıtların yer altında kalması gerekli

University College London araştırmacıları tarafından yapılan “1,5°C'lik bir dünyada çıkarılamayan fosil yakıtlar” isimli çalışmaya göre, küresel ısınmayı 1,5 derecenin altında tutmak için 2050 yılına kadar fosil yakıtların büyük bir bölümünün yerin altında kalması gerekiyor. Nature dergisinde yayınlanan bulgular, bu yüzyılda ısınmayı 1,5 derece ile sınırlama olasılığını %50 olarak ele alıyor. 1,5 derece hedefine ulaşma olasılığının artması, üretimde daha da hızlı bir düşüş ve daha fazla fosil yakıtın yer altında kalmasını gerektiriyor. Çıkarılmaması gereken rezervler, 2018 yılı rezervleri baz alınarak yüzde olarak veriliyor: 2050 yılına kadar bu oranın petrol için %58, doğalgaz için %59 ve kömür için %89 olması gerekiyor.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/yeni-rapor-1-5-derece-hedefi-icin-fosil-yakitlarin-yer-altinda-kalmasi-gerekli/

 

01.09.2021 - Almanya’nın en yeni kömür santralinin izni geçersiz kılındı

Almanya’da ülkenin en batısında yer alan en genç kömür yakıtlı elektrik santrali Datteln 4’e karşı açılan davanın ardından santralin geçersiz bir kalkınma planına göre inşa edildiğine karar verdi.

Mahkeme, Waltrop kasabası, yerel sakinler ve bir iklim STK’sının yerleşim alanlarına ve bir çocuk hastanesine yakınlığı nedeniyle santrale olan itirazını onayladı. Mahkemeye göre, 2020’de devreye giren Datteln 4’ün yer seçimi, “ilgili yasal gereklilikleri” karşılamayan geçersiz bir imar planına tabiydi. Kuzey Ren-Vestfalya bölgesindeki yerel yetkililer yeni planlar hazırladılar ve şu anda mahkemede tartışılan bir izin belgesi yayımladılar. Ancak santralin işletmecisinin henüz kömür santralini kapatmaya niyeti yok. İşletmecinin yaptığı açıklamada, henüz yasal olarak bağlayıcı olmayan kararı not aldıklarını ancak mahkemenin görüşünü paylaşmadıkları ifade edildi. Açıklamada “Bu nedenle temyiz olasılığını inceliyoruz. Ancak açık olan şu ki, mahkeme bugün Datteln 4’ün hizmetten çıkarılmasına ilişkin karar vermedi, sadece planlama yasasının resmi yönlerine ilişkin karar verdi. Şirketimiz, santral için verilen iznin hâlâ yasal olduğu görüşünde. Datteln 4, güvenilir bir şekilde çalışmaya ve müşterilerimize yüksek verimli bir şekilde elektrik ve ısı sağlamaya devam edecek” ifadesi yer aldı.

Diğer yandan tesisin işletme izniyle ilgili başka bir dava devam ediyor. Datteln bunu da kaybederse üretimi durdurması gerekecek. Çevre STK’sı Client Earth, Datteln 4’ün ağır metaller ve cıva, kurşun ve arsenik gibi zehirli maddeler yaydığı için hava ve su kirliliğine neden olduğunu açıkladı. Client Earth avukatı Francesca Mascha Klein, “Bu tesis her zaman bir felaket oldu. Bir çocuk hastanesinin yakınında ve yüzlerce evin kapısının eşiğinde olması nedeniyle engellemeliydi” dedi.

Kaynak: https://www.iklimhaber.org/almanyanin-en-yeni-komur-santralinin-izni-gecersiz-kilindi/